‘Heb je vacatures? Vis eens in een andere vijver’

NPRZ portretteert de mensen die werken aan een sterker Zuid. Penny Nugteren, initatiefnemer van Nieuwe Banen verteld hoe we met Nieuwe Banen willen bijdragen.

Rotterdam-Zuid barst van de mensen die graag willen werken. En veel werkgevers zitten te springen om nieuwe krachten. Maar zij weten elkaar onvoldoende te bereiken. “Dat lukt niet met de standaard manier van werven”, zegt Penny Nugteren. Ruim vijf jaar geleden sprak ze een installateur die dringend op zoek was naar loodgieters en elektriciens. Hij was zijn werving al aan het verleggen naar Oost-Europa, want hier vond hij geen mensen meer. “Ik had vanuit het welzijnswerk gemerkt dat ontzettend veel mensen op Zuid wilden werken, maar hun weg niet konden vinden naar banen. Zo kwam ik op het idee voor Nieuwe Banen.”
Hier melden zich mensen die soms wel opgeleid zijn, maar niet voor de bestaande vacatures. Ze zijn tussen de 18 en 60 jaar. Sommigen spreken de taal nog niet goed, velen zijn afgeknapt op de sollicitatieprocedure. “Ze moeten bijvoorbeeld hun cv uploaden, maar op hun cv staat niet de gevraagde opleiding of ervaring. Zo verliezen we heel veel potentiële arbeidskrachten uit Rotterdam-Zuid.”

Zorg en bouw
Nieuwe Banen richt zich op de sectoren in Rotterdam met de grootste personeelstekorten: de zorg en de bouw. Nugteren en haar twee collega’s zijn al lang actief op Zuid en hebben een goed netwerk. Werkzoekenden stromen langs die weg binnen, maar vooral ook via hun ‘buurtverbinders’, mensen met een grote achterban in de Somalische, Antilliaanse, Marokkaanse, Syrische en Turkse gemeenschap.
De reguliere mbo-opleiding duurt te lang voor deze doelgroep, zegt Nugteren. “Deze mensen hebben heel hard centen nodig, en ze willen ook graag meteen praktisch aan de slag.” Daarom vroeg Nieuwe Banen erkende opleidingsinstituten om verkorte basistrainingen te ontwikkelen. In drie tot vijf weken volgen mensen een intensieve vakopleiding, waarna ze aan de slag gaan bij een bedrijf of organisatie. “We leveren maatwerk in onze begeleiding. We gaan bijvoorbeeld de eerste keren even mee naar het werk, om te laten zien hoe de metro werkt. Heeft iemand geen fiets, dan regelen we die.”
Wie start met een opleidingstraject, komt meteen betaald in dienst bij Nieuwe Banen, voor negen maanden. Vervolgens gaan mensen op basis van detachering naar een werkgever. Die betaalt een uurtarief aan Nieuwe Banen. Daar redt de organisatie het net niet helemaal mee. Het gat wordt gevuld met een paar kleine subsidies.

Belemmeringen wegnemen
Sinds de start, vertelt Nugteren, hielp Nieuwe Banen zo’n 155 mensen aan het werk. Dúúrzaam aan het werk, zegt ze: “We kijken mee in alle leefgebieden. Als iets het werken belemmert, proberen we dat met ons eigen grote netwerk op te lossen. Of het nu gaat om het vinden van kinderopvang, taalles of het op orde brengen van de financiën.” De organisatie onderhoudt nauw contact met de werkgever. “Want we willen heel graag dat het slaagt.”
De eerste honderd cursisten gingen werken als installateur, schilder of loodgieter. Inmiddels is de zorg ook een belangrijk afzetgebied. “De moeders en dochters van onze elektriciens en schilders willen ook werken. En die willen de zorg in.” Via Nieuwe Banen werken er inmiddels mensen in de gehandicaptenzorg van Middin, in de huishoudelijke ondersteuning bij mensen thuis via Laurens, en in de facilitaire dienstverlening bij het CVD, een organisatie voor de opvang van dakloze mensen. Nieuwe Banen zoekt meer zorgpartners om mee samen te werken.
Cursisten gaan in groepjes van acht in opleiding. Vaak krijgen ze een onderlinge band en gaan ze elkaar helpen met praktische zaken.
Nugteren kreeg onlangs een appje van schilder Joshua, die in de allereerste opleidingsgroep zat. “Hij wilde even laten weten dat het goed gaat. Hij is inmiddels in vaste dienst bij een schildersbedrijf en gaat nu fijn op vakantie.”

Wat kan iemand wél?
Nieuwe Banen kijkt naar wat mensen wél kunnen, in plaats van naar tekortkomingen. “Een alleenstaande moeder met vier kinderen, en iedereen eet en gaat naar school en het huis is netjes? Dat is iemand die veel kan. Daarop richten we ons op. We bespreken: hoe ga jij die skills straks inzetten bij je baan?” Dat je de taal nog niet helemaal goed spreekt, zegt zij, is overkomelijk. “Wij zien regelmatig goed opgeleide mensen die in hun land van herkomst een prima baan hadden. Als je dan inzoomt op dat taalprobleem, ben je verkeerd bezig.”
Werkgevers moeten wennen aan deze aanpak. “Maar ze staan er open voor, vanwege het grote personeelstekort. Er zijn nauwelijks nog standaard sollicitanten. Wij zeggen: er zijn ook andere vijvers, ga daar nou eens vissen. Onze mensen zijn niet klaargestoomd via de standaard mbo-route, maar ze brengen veel levenservaring mee. We hebben gezien dat bewoners van een instelling, die altijd op hun kamer bleven en aan geen activiteit meededen, opleefden. Een van onze medewerkers kon wel een connectie maken.”
Natuurlijk lukt het niet altijd. “Soms kunnen we niet alle hobbels wegnemen. Dankzij ons netwerk kunnen we iemand dan elders een plek bieden. Bijvoorbeeld bij een vervoersbedrijf, dat hen meer tijd geeft om zachtjes te landen en rustig aan het werkproces te wennen.“

‘Meer samenwerken met gemeente’
Nugteren vindt dat de gemeente veel meer zou kunnen samenwerken met sociaal ondernemers zoals Nieuwe Banen. “Wij kunnen ons werk met meer maatwerk en aandacht doen dan de gemeente, omdat we in de wijk zitten en een andere positie hebben. Wij bouwen een vertrouwensband op, zodat mensen zelfvertrouwen krijgen en zelf stappen zetten. Het zou mooi zijn als de gemeente onze pluspunten meer gaat zien. Dan kunnen we samen goed werk verrichten voor de stad.”
Nugteren, van huis uit bedrijfskundige, woonde in Feijenoord, Charlois en IJsselmonde. “Ik snap waar mensen vandaan komen. In veel wijken is er een tweedeling tussen mensen waar het goed mee gaat en mensen waar het helemaal niet mee gaat. Op Zuid slaat de balans door. Maar ik werk hier ook omdat ik me hier fijn voel, ik vind de mensen leuk. En met mijn kennis en ervaring kan ik kennelijk iets toevoegen.”

‘Zuid staat onder teveel druk’
Gaat het met Zuid de goede kant op? Ze is lang stil. “Als wij een klein beetje positief kunnen bijdragen aan die individuele mensenlevens, is dat goed. Maar als het gaat om het grote geheel, vind ik dit een moeilijke vraag. Een mens floreert met gezondheid, een fijn netwerk om zich heen, een leuke baan. Hier op Zuid zijn veel nieuwkomers. Er komen steeds nieuwe mensen bij die ook weer dat hele aanpassingsproces moeten doormaken. Wat niet helpt is dat zorginstellingen steeds meer mensen uitplaatsen, in de wijk. Op zich prima, maar die mensen gaan niet naar Hillegersberg; die komen hier terecht, waar het leven toch al onder druk staat. Ex-verslaafden en mensen met psychische problematiek komen in een flat wonen waar de buren dat er helemaal niet bij kunnen hebben.”
En toch: “Mensen klagen, maar ze willen niet weg uit Zuid. We hebben hier heel hechte gemeenschappen, waar mensen echt voor elkaar zorgen, fantastisch.”
En hoe zit het met de installateur, met wie het hele verhaal begon? “Door onze samenwerking zag hij hoe wij mensen benaderen. Hij is zijn organisatie gaan aanpassen en kan het nu zelf.”

Dit bericht is gepubliceerd door NPRZ: https://nprz.nl/articles/heb-je-vacatures-vis-eens-in-een-andere-vijver